De Maatwerkacademie

De Maatwerkacademie ondersteunt publieke organisaties bij het omgaan met complexe casuïstiek waarin meerdere belangen, perspectieven en praktijken samenkomen. Het gaat om situaties waarin wet- en regelgeving, beleid, uitvoering en leefwereld elkaar raken — en waarin standaardprocessen onvoldoende houvast bieden om tot een passende oplossing te komen.

Deze complexe casuïstiek vraagt veel van professionals, teams en bestuurders. Niet omdat zij hun werk niet goed doen, maar omdat verschillende logica’s tegelijkertijd geldig zijn: juridisch, beleidsmatig, uitvoerend én menselijk. Juist in die samenloop ontstaan spanningen, dilemma’s en professionele buikpijn.

De Maatwerkacademie vertrekt vanuit de overtuiging dat deze situaties geen incidenten zijn, maar een structureel onderdeel van het publieke domein. De vraag is daarom niet óf complexe casuïstiek zich voordoet, maar hoe organisaties ermee omgaan.

Visie

Een overheid is zal altijd complexe casuïstiek tegenkomen. Deze complexe casuïstiek zal zelfs steeds vaker onderdeel worden van het werk. Dat vraagt een overheid die complexe situaties niet weg-organiseert, maar leert begrijpen. Want wanneer belangen botsen, perspectieven uiteenlopen en de uitkomst onzeker is, moet je ruimte maken om te onderzoeken wat er werkelijk speelt, welke belangen geraakt worden en wat recht doen in die situatie betekent. Pas wanneer die ruimte bewust wordt georganiseerd, ontstaan oplossingen die recht doen aan alle aspecten. 

Tussenruimte als sleutel

De ruimte die nodig is om complexe casuïstiek goed te kunnen hanteren, noemen wij tussenruimte. Tussenruimte betekent bewust plek maken. Vertragen om te versnellen. 

Door professionals, beleidsmakers, juristen en bestuurders in staat te stellen te beelden te delen en belangen te bespreken rondom wat zich in de praktijk voordoet, verandert het ‘herstellen achteraf ’in samen voorkomen aan de voorkant. Daardoor neemt de noodzaak voor grootschalige hersteltrajecten aantoonbaar af.

Tussenruimte ontstaat echter niet vanzelf. In organisaties die sterk gericht zijn op tempo, productie en beheersing, is vertragen vaak spannend. Het organiseren van tussenruimte vraagt daarom bewuste keuzes, bestuurlijke aandacht en een gedeeld begrippenkader. Zonder die ruimte blijven signalen hangen en worden complexe situaties doorgeschoven met het risico dat de schade steeds groter wordt en de kosten hoger. 

De filosofie van de Maatwerkacademie is: leren door samen leren te doen.

Onze missie

Wanneer organisaties deze ruimte structureel weten te organiseren, ontstaat een lerende en reflectieve manier van werken. Signalen worden niet langer gezien als verstoring, maar als informatie. Complexe casuïstiek is geen uitzondering of verstoring, maar een waardevolle informatiebron. In iedere casus zit het DNA van het systeem besloten. Door die casuïstiek gezamenlijk te onderzoeken, ontstaat inzicht in wat werkt, wat schuurt en wat anders georganiseerd moet worden. Complexe casuïstiek wordt geen last, maar een bron van inzicht. En individuele oplossingen dragen bij aan collectief leren.

De missie van de Maatwerkacademie is het versterken van de signaalvaardigheid van publieke organisaties én het zelf leren bouwen van tussenruimte voor complexe casuïstiek. Waardoor complexe casuïstiek tijdig wordt herkend, erkend, opgevolgd en als les wordt gebruikt. Niet alleen in de casus, maar ook in de patronen en dynamieken. Dat is de basis voor het voorkomen van grootschalige hersteltrajecten met hoge herstelkosten en verlies van wantrouwen in de overheid. 

Wie ben ik – Maartje Kemme

Ik ben Maartje Kemme, oprichter van de Maatwerkacademie. Al ruim vijftien jaar werk ik in en met het publieke domein aan complexe casuïstiek waarin meerdere belangen, perspectieven en praktijken samenkomen. Mijn werk beweegt zich op het snijvlak van beleid, uitvoering en bestuur — daar waar wet- en regelgeving in de praktijk kan knellen en waar professionals zoeken naar manieren om rechtmatig én menselijk te handelen.

In mijn loopbaan heb ik gewerkt bij onder andere UWV, SVB en het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, in rollen als praktijkprofessional, coach en programmamanager. Vanuit die posities heb ik van dichtbij ervaren hoe systemen zijn ingericht, hoe besluiten tot stand komen en wat de impact daarvan is in de dagelijkse praktijk. Steeds opnieuw zag ik hetzelfde patroon: regels kloppen, processen draaien, maar mensen raken toch klem. Niet omdat professionals hun werk niet goed doen, maar omdat complexe situaties zich niet laten vangen in lineaire oplossingen.

Vanuit die praktijkervaring heb ik verschillende concepten ontwikkeld die inmiddels breed worden toegepast binnen publieke organisaties. Ik ben de grondlegger van het concept maatwerkplaatsen, dat tegenwoordig op veel plekken wordt ingezet om complexe casuïstiek gezamenlijk te onderzoeken en tot passende oplossingen te komen. Daarnaast ontwikkelde ik Garage de Bedoeling, een werkwijze om snel samen complexe casuïstiek op te lossen en daarmee lange voortslepende processen te voorkomen.  Ook ben ik de bedenker van de Perspectiefcirkel, een methodiek die helpt om verschillende belangen, logica’s en werkelijkheden expliciet te maken en met elkaar in gesprek te brengen.

Mijn manier van werken is geworteld in systemisch denken. Ik ben opgeleid als systemisch begeleider via het Bert Hellinger Instituut. Deze achtergrond helpt mij om niet alleen naar de zichtbare casus te kijken, maar ook naar onderliggende patronen, dynamieken en ordeningsvraagstukken binnen organisaties en systemen. Ik werk altijd vanuit het principe: het hele systeem moet in de kamer zijn. Alleen dan wordt zichtbaar wat er werkelijk speelt en waar beweging mogelijk is.

De principes waarlangs ik werk zijn leidend in alles wat ik doe:

• systemisch kijken naar vraagstukken
• het hele systeem betrekken bij leren en besluiten
• werken vanuit complexe casuïstiek als startpunt, niet als eindpunt
• versterken van het lerend en reflecterend vermogen van organisaties

Dat betekent dat ik niet werk als externe adviseur die oplossingen komt brengen, maar als meewerkend ontwikkelaar. Samen met professionals, leidinggevenden en bestuurders bouw ik aan een aanpak waarmee organisaties zélf leren omgaan met complexe situaties. Geen dure consultants en geen blauwdrukken, maar gebruikmaken van de kennis, ervaring en wijsheid die al in de organisatie aanwezig is. Zo wordt het (zelf)lerend vermogen versterkt en ontstaat duurzame verandering van binnenuit.

De maatwerkplaats visie en deze als jaren goed werkende praktijk heb ik vastgelegd in het boek Tussenruimte (verschijnt per 1 augustus 2026). In dit boek beschrijf ik hoe tussenruimte kan worden georganiseerd als voorwaarde voor het omgaan met complexe casuïstiek en het versterken van signaalvaardigheid. 

Tussenruimte ontstaat niet vanzelf, zij vraagt om bewuste keuzes, bestuurlijke aandacht en een andere manier van kijken. Wanneer die ruimte er wél is, kunnen organisaties leren terwijl het werk doorgaat en voorkomen dat complexe situaties uitgroeien tot grootschalige hersteltrajecten.

Binnen de Maatwerkacademie breng ik deze visie tot leven in opleidingen, leerlijnen, praktijklabs en ontwikkeltrajecten. Altijd werkend met echte casuïstiek, morele dilemma’s en actuele praktijkvragen. Ik geloof dat professioneel vakmanschap groeit wanneer er ruimte is om te reflecteren, te twijfelen en samen te leren.

Opdrachtgevers werken met mij omdat ik zowel de taal van de werkvloer als die van bestuur en beleid spreek. Omdat ik complexiteit hanteerbaar kan maken zonder haar te reduceren. En omdat ik niet wegkijk waar het schuurt, maar juist daar beweging weet te creëren.

Mijn drijfveer is helder: bijdragen aan een overheid die niet alleen uitvoert, maar begrijpt.

Die leert voordat het breekt.

En die ruimte organiseert om samen beter te worden.

Welkom in de tussenruimte van de Maatwerkacademie!